Kennisbank · Wettelijke metrologie

IJkperiode van watermeters en warmtemeters in Europa

Een meter die voor de afrekening wordt gebruikt, blijft maar enkele jaren geijkt: in Duitsland zes jaar, in Oostenrijk vijf. Als u de ijkperiode van uw watermeter en warmtemeter kent, plant u de vervanging tijdig en rekent u nooit af met niet-geijkte meters.

6 jaarwatermeters en warmtemeters in Duitsland, geharmoniseerd sinds 2 november 2021

5 jaarwatermeters en warmtemeters in Oostenrijk

31 decemberde ijkperiode eindigt aan het einde van het jaar waarin ze afloopt (Duitsland)

Langer met ultrageluidZwitserland en Italië staan langere termijnen toe voor meters zonder mechanische meetonderdelen

Europa regelt de markttoegang, elk land de ijkperiode

De Europese meetinstrumentenrichtlijn MID (2014/32/EU) bepaalt hoe watermeters en warmtemeters in de handel worden gebracht. De fabrikant laat het ontwerp typekeuren (module B) en de productie bewaken (module D). De meter draagt dan de CE-markering, de metrologische markering met «M» en het jaartal, bijvoorbeeld M23 voor 2023, en het nummer van de aangemelde instantie.

De MID zegt niet hoe lang een meter na ingebruikname geijkt blijft. Dat bepaalt elk land zelf, net als wie verantwoordelijk is voor de herijking en of de termijn verlengd kan worden. Daarom lopen de ijkperiodes in Europa sterk uiteen.

Overzicht

IJkperiodes vergeleken

Termijnen voor meters die voor de afrekening worden gebruikt. Stand van het onderzoek: oktober 2026.

Duitsland

Watermeters: 6 jaar (koud en warm water)
Warmtemeters: 6 jaar
Verlenging: via een steekproef uit volledige partijen, met 3 tot 5 jaar

Oostenrijk

Watermeters: 5 jaar (vanaf DN150 niet ijkplichtig)
Warmtemeters: 5 jaar
Verlenging: via statistische controle, met 3 of 5 jaar

Zwitserland

Watermeters: geen uniforme federale regeling, informeer bij het waterbedrijf
Warmtemeters: 6 jaar met mechanische meetonderdelen, 8 jaar zonder (bijv. ultrasoon); meters met markering tot en met jaar 23: 5 jaar
Verlenging: bewaking van bedrijfsgegevens, tot 12 jaar in gebruik
Uitzondering: Geen verplichting tot herijking of vervanging als de warmtemeter uitsluitend wordt gebruikt om de verwarmingskosten binnen een gebouw te verdelen (art. 9 lid 3 TMmV).

Italië

Watermeters: 10 jaar (mechanisch, Q3 tot 16 m³/h), 13 jaar (statisch, Q3 boven 16 m³/h)
Warmtemeters: tot qp 3 m³/h: 6 jaar mechanisch, 9 jaar statisch; daarboven: 5 jaar mechanisch, 8 jaar statisch
Verlenging: –

Frankrijk

Watermeters: koud water: eerste controle na 9, 12 of 15 jaar afhankelijk van de klasse, daarna om de 7 jaar
Warmtemeters: –
Verlenging: controles per partij mogelijk

Spanje

Watermeters: gebruiksduur 12 jaar, daarna vervanging of herijking
Warmtemeters: –
Verlenging: telkens met 5 jaar na herijking

«–» betekent: geen bevestigde informatie in ons onderzoek. In Zweden gelden sinds 1 mei 2026 nieuwe regels voor watermeters en warmtemeters, met overgangsbepalingen tot 30 april 2027.

Duitsland in detail

Begin en einde van de ijkperiode

Voor een MID-meter begint de ijkperiode op het moment dat de meter in de handel wordt gebracht. Bepalend is het jaartal in de metrologische markering. De ijkperiode eindigt pas op 31 december van het jaar waarin ze afloopt.

Voorbeeld: een koudwatermeter met de markering M23 is geijkt tot 31 december 2029. Daarna moet hij worden herijkt of vervangen. Een tweede conformiteitsbeoordeling door de fabrikant is niet mogelijk.

Wie is verantwoordelijk

De verplichting ligt bij degene die met de meter afrekent, zoals de verhuurder of de vereniging van eigenaars (VvE). Wie eigenaar van de meter is, doet niet ter zake, en privéafspraken heffen de verplichting niet op. Afrekenen met niet-geijkte meters is een overtreding waarvoor een boete kan worden opgelegd.

Verlenging via steekproef

De bevoegde ijkautoriteit kan de termijn voor een partij identieke meters verlengen als uit een steekproef blijkt dat ten minste 95 procent ervan nog aan de eisen voldoet. De aanvraag kan op zijn vroegst twee jaar voordat de termijn verstrijkt worden ingediend. De procedure wordt vooral door nutsbedrijven toegepast; voor afzonderlijke tussenmeters loont ze zelden.

Wat dit betekent voor uw project

Plannen met korte ijkperiodes

Markering vastleggen

Noteer bij de inbedrijfstelling het meternummer, de locatie en de metrologische markering. Het jaartal in de markering geeft aan wanneer de ijkperiode afloopt.

Vervanging tijdig plannen

De meters in een gebouw stammen vaak uit hetzelfde jaar. Plan om ze allemaal samen te vervangen voordat de ijkperiode op 31 december afloopt.

Batterijduur afstemmen op de ijkperiode

De batterij van de H2O gaat 10 tot 16 jaar mee en die van de DELTA III 11 tot 20 jaar, langer dan de ijkperiode in Duitsland of Oostenrijk.

Kies statische meting

Waar de wet onderscheid maakt naar bouwwijze, zoals in Zwitserland en Italië, gelden voor ultrasone meters zonder bewegende delen langere termijnen. De H2O en DELTA III meten met ultrageluid.

Veelgestelde vragen

Wanneer loopt de ijkperiode van een MID-meter in Duitsland af?

Ze begint met het jaartal in de metrologische markering en eindigt op 31 december van het jaar waarin ze afloopt. Een watermeter of warmtemeter met de markering M23 is geijkt tot 31 december 2029.

Wie moet de herijking regelen?

Degene die met de meter afrekent, bijvoorbeeld de verhuurder of de VvE. Dat geldt ook als de meter wordt gehuurd.

Geldt de ijkperiode van de MID in heel Europa?

Nee. De MID regelt alleen het in de handel brengen. Elk land legt zelf de ijkperiode tijdens het gebruik vast.

Hebben ultrasone meters een langere ijkperiode?

In sommige landen wel. In Zwitserland gelden voor warmtemeters zonder mechanische meetonderdelen 8 in plaats van 6 jaar; in Italië, afhankelijk van het debiet, 8 of 9 in plaats van 5 of 6 jaar. In Duitsland geldt voor alle bouwwijzen dezelfde termijn.

Plant u de vervanging van meters?

Wij adviseren u bij de keuze van de H2O en DELTA III voor uw land en uw afrekening.

Advies aanvragen

Gerelateerde pagina’s

Producten

Disclaimer

Deze pagina dient uitsluitend ter algemene informatie en vormt geen juridisch advies. De informatie is gebaseerd op openbaar beschikbare bronnen (stand van het onderzoek: oktober 2026). De regels van de wettelijke metrologie veranderen en kunnen per land, regio, metertype en toepassing verschillen. Uitsluitend de geldende wet- en regelgeving en de informatie van de bevoegde ijk- en toezichtautoriteiten zijn bepalend. Helvatron AG aanvaardt geen aansprakelijkheid voor de juistheid, volledigheid of actualiteit van deze informatie of voor beslissingen die daarop zijn gebaseerd.

Bronnen: Duitsland: Mess- und Eichverordnung (MessEV) bijlage 7, §§ 34 en 35; informatiebladen van de ijkautoriteiten (AGME, LBME NRW). Oostenrijk: Bundesamt für Eich- und Vermessungswesen (BEV). Zwitserland: verordening van het EJPD (Federaal Departement van Justitie en Politie) betreffende meetinstrumenten voor thermische energie (TMmV, SR 941.231). Italië: decreet van 21 april 2017, nr. 93, bijlage IV. Frankrijk: Arrêté du 6 mars 2007 betreffende de controle van koudwatermeters in gebruik. Spanje: Orden ICT/155/2020. Zweden: Swedac, STAFS 2026:1 en 2026:2.